فصل هفتم. چگونه الاغک با موسیقی آشنا شد
یک روز زنگ خانهی صاحب الاغک به صدا درآمد. الاغک عادت کرده بود: اگر زنگ اینطور خوشآهنگ بنوازد، یعنی کسی آمده است.
جعبهی بزرگی را به خانه آوردند. بلند و حجیم بود و معلوم نبود داخلش چیست. الاغک کنجکاوانه منتظر ماند.
صاحبخانه مدت زیادی قطعات را باز کرد، نگاه کرد، این قطعه را به آن یکی وصل کرد و ... انگار از هیچجا ناگهان پیانو سر برآورد!
الاغک فهمید که این پیانو است، چون پیشتر در آلمان، زادگاهش، چنین چیزی دیده بود. فقط آنجا اسمش را جور دیگری میگفتند، و خود الاغک را هم. اینجا صاحبخانه و همسرش بیوقفه تکرار میکردند: «پیانو، پیانو، آه، چه پیانوی قشنگی!»
پیانو سفید بود با کلیدهای سیاه و سفید براق، انگار گورخری از رویشان پریده و راهراههایش را جا گذاشته باشد. الاغک درست نمیدانست با آن چه باید کرد. در آلمان فقط گوشهای ایستاده بود. اینجا هم در گوشهای گذاشتندش.
«شاید برای زیباسازی گوشهی خانههاست»، این فکر به ذهنش رسید.
اما منظرهی ساز او را تحت تأثیر قرار داده بود. صاحبخانه روی صندلی بلند نشست و ناگهان انگشتانش روی کلیدها دوید و موسیقی در هوا پخش شد.
انگار به عمیقترین تارهای دل الاغک میرسید. اگر الاغک پشمالو میتوانست گریه کند، حتماً اشکی میریخت. اما فقط بینیاش سوخت و یک رشتهی کوچک از پشمش بیرون زد، پس ناچار شد با صدای بلند فین کند تا آن را دوباره پنهان کند.
وقتی صاحبخانه نواختن را تمام کرد، الاغک میخواست بگوید: «باز هم، باز هم، لطفاً.» اما نمیتوانست آنقدر بلند حرف بزند که شنیده شود. صاحبخانه گویی صدایش را شنید و یک آهنگ دیگر نواخت، بعد باز هم و باز هم.
الاغک باورش نمیشد که این آهنگهای زیبا و سبک از پیانوی بزرگی که شبیه میز است بیرون بیاید و اصلاً نمیشد لمسشان کرد. آنها فقط در هوا شناور بودند و دیده نمیشدند.
«چطور چیزی که نمیشود لمسش کرد، اینهمه احساس برمیانگیزد؟»، الاغک فکر کرد و به این نتیجه رسید: «همهی چیزهایی که نمیشود به آن دست زد، وجود ندارند. چیزهایی هستند که انگار نیستند، اما به قلب نفوذ میکنند. حتی اگر این قلب چهار حفرهای نباشد و پشمالو باشد. و حتی اگر آدمها به زبانهای مختلف حرف بزنند و همدیگر را نفهمند، موسیقی زبان مشترک است.»
و اینطور بود که الاغک با موسیقی آشنا شد.
فصل هشتم. چگونه برای الاغک عمل جراحی انجام دادند
یک روز، بعد از یک حمام معمولی، وقتی الاغک را از بالکن گرم برداشتند، جایی که زیر آفتاب دراز کشیده بود و بوی زردآلوهای خشکشده را استشمام میکرد، صاحبخانه نگاهش کرد و اخم کرد.
او مدت طولانی و با دقت الاغک را برمیگرداند و بیوقفه پای راست او را میچرخاند و آنقدر سنگین آه میکشید که الاغک هم آه سنگینی کشید و نگران شد. چه اتفاقی افتاده بود که صاحبخانه اینطور آه میکشید؟
معمولاً وقتی صاحبخانه الاغک را در آغوش میگرفت، آرام میشد و گاهی حتی گریهاش قطع میشد. الاغک اشکهای شور او را که گاهی روی صورتش با دستمال پاک میکرد، خوب جذب میکرد. اما حالا او به خاطر الاغک نگران بود. الاغک این را حس میکرد.
به زودی یک مشورت تمامعیار تشکیل شد: صاحبخانه و مادرش. و آن دو با هم زبان میچرخاندند و دربارهی او چیزی بحث میکردند. سرانجام الاغک دید که سوزن بلند و باریکی با نخ سفید آوردند و... وای! الاغک حتماً جیغ میکشید، اگر میتوانست بلند حرف بزند. چیزی به شدت در پای راستش فرو رفت.
بعد یک تزریق دیگر، و باز هم. الاغک میخواست اعتراض کند، اما صاحبخانه پای او را با باند سفید و تمیزی پیچید، باندی که از بوی داروهای جعبهی کمکهای اولیه میداد، و او را روی تخت، روی بالش خودش خواباند.
الاغک شنید که میگفتند: «عمل، عمل» و برایش دل میسوزاندند. پایش دیگر تقریباً درد نمیکرد. خب، شاید کمی. فقط کمی.
قبل از خواب صاحبخانه الاغک را در آغوش گرفت و آهسته گفت: «امشب بعد از عمل نمیشود، اما فردا برایت خوشمزهترین غذا را درست میکنم، به خاطر شجاعتت.» و الاغک با انتظار صبح خوشمزهای به خواب رفت. اینطور بود که الاغک برای اولین بار عمل جراحی را تجربه کرد.
فصل نهم. چگونه الاغک با لیسیک دوست شد
در یک ساختمان چندواحدی در خیابان معلم، فقط یک خانه برای الاغک خاص است. همان خانهای که در آن زندگی میکند، همراه با صاحبخانه، شوهرش و گل سبز پیپیتو.
البته پیپیتو همیشه سبز نیست. دو بار در سال چند برگ زرد میریزد و درست قبل از نوروز بالای آن سرخ میشود. الاغک این دوره را خیلی دوست دارد.
خانه پر از طراوت میشود، بوی سوزنیبرگ، نارنگی و شکلات میدهد (و بوی شکلات همیشه الاغک را آرام میکند)، و حتی پیپیتو با برگهای سرخش گویی یادآوری میکند که روزهای جشن نزدیک است.
شاید لازم باشد گفته شود که پیپیتو را به خاطر علاقهاش به آب، پیپیتو صدا میزنند. چقدر آب دوست دارد! صاحبخانه یک لیوان آب در گلدان نقرهای او میریزد و یک ثانیه بعد آب در پیپیتو ناپدید میشود. ورا! این هم یک شعبدهی کوچک. الاغک اینطور آب نمینوشد.
و با پیپیتو خوب هم میشود سکوت کرد. وقتی صاحبخانه از خانه بیرون میرود، همیشه الاغک را روی پنجره کنار پیپیتو میگذارد تا دلتنگ نشوند و بیصدا از همراهی یکدیگر لذت ببرند. الاغک خیلی زود به زندگی در این خانهی دلنشین عادت کرد. حتی داشت زندگیاش در خانهای دور در آلمان را فراموش میکرد. اما از آن زمان، عشق به سفر در او مانده بود.
فقط حیف که در این خانه، جز پیپیتو، الاغک هیچ دوستی نداشت که وقتی صاحبخانهها نیستند با او بازی کند، قبل از خواب پچپچ کند، یا افکار پشمالویش را با او در میان بگذارد.
اما یک روز، بعد از سفر نوروزی به شهر دیگر، صاحبخانهها مثل همیشه وسایل چمدان را خالی میکردند که ناگهان یک روباهبچهی بافتنی نارنجی بیرون آوردند.
تمامش از نخهای نارنجی بود، اما نوک دمش سفید بود، انگار در رنگ فرو برده باشندش، با گوشهای سفید و شکم سفید برفی. صاحبخانه آن را در دست گرفت و روباهبچه کاملاً بیحرکت آویزان ماند. الاغک با آه سنگینی گفت: «فقط یک اسباببازی است.»
او میدانست که بعضی اسباببازیها فقط اسباببازی باقی میمانند. روباهبچه را روی مبل گذاشتند و انگار فراموشش کردند، اما الاغک هر از گاهی نگاهی به او میانداخت. از بیرون به نظر میرسید که روی مبل دو اسباببازی افتادهاند، اما در واقع روی مبل یک الاغ کاملاً زنده و یک روباهبچه کاملاً بیحرکت بودند.
الاغک آنقدر طولانی و خیره به روباهبچه نگاه کرد که لحظهای به نظرش رسید چیزی در چشمانش روشن شد. الاغک دو بار پلک زد و روباهبچه هم دو بار پلک زد. الاغک پایش را تکان داد و روباهبچه دمش را به سختی تکان داد.
الاغک با خوشحالی و تند و بینظم، به زبان پشمالوی خودش حرف زد و روباهبچه حتی تندتر در جواب جیرجیر کرد.
و آدمها همچنان فکر میکردند که روی مبل دو اسباببازی پشمالو افتادهاند.
از همان روز دوستی بین الاغک و لیسیک آغاز شد، دوستیای که تا آخر عمر ادامه داشت. شاید برای چنین دوستیای، عمر هم کم باشد.