อาศัยอยู่ในเมืองแห่งหนึ่ง มีหนูน้อยตัวหนึ่ง และในแถบนั้นมีมหาสมุทรที่งดงามอย่างยิ่ง
มหาสมุทรเป็นผู้ช่วยที่แท้จริงของผู้คน มอบปลาให้พวกเขา และทำให้พวกเขาเดินทางไปยังดินแดนอื่นได้ ไม่มีเรือลำใดจมลงในมหาสมุทรนั้นเลย เขาเป็นคนที่ใจดีและซื่อสัตย์
ในใจเขาไม่มีความทะนงตนหรือความต้องการจะแสดงพลังให้ผู้คนเห็น ส่วนมหาสมุทรอื่นมักพยายามแสดงให้เห็นว่าการโต้เถียงกับพวกมันนั้นอันตราย...
หนูน้อยชอบนั่งอยู่บนชายหาด ทุกครั้งเขาจะนำดอกไม้สวยหรือใบไม้สีสดมาเป็นของขวัญให้มหาสมุทร และมหาสมุทรก็ชอบที่จะเอาคลื่นมาสัมผัสหนูน้อยอย่างอ่อนโยน พร้อมขับขานบทเพลงอันไพเราะของตน ไม่มีความสุขใดยิ่งไปกว่าการได้พบมหาสมุทรสำหรับหนูน้อย และไม่มีความสุขใดยิ่งไปกว่าการได้เห็นเพื่อนตัวน้อยกลับมาอีกครั้งสำหรับมหาสมุทร
ใช่แล้ว พวกเขาเป็นเพื่อนที่ดีต่อกัน มหาสมุทรผู้งดงามและทรงพลังยิ่งใหญ่ กับหนูน้อยตัวเล็กที่ไม่มีอะไรโดดเด่น หนูน้อยมีความหมายต่อมหาสมุทร และมหาสมุทรอันกว้างใหญ่ไพศาลก็มีความหมายต่อหนูน้อย
เมื่อถึงฤดูหนาว อุ้งเท้าเล็กๆ ของหนูน้อยต้องฝ่าหิมะไปถึงชายหาดยิ่งกว่าเดิม แต่หนูน้อยก็ไม่เคยทิ้งเพื่อนไปโดยไม่พบกัน ไม่ว่าฝนจะตกหรือหิมะจะโปรยปราย เขาก็จะไปยังที่ที่เพื่อนของเขาขับร้องเพลง เพราะไม่มีสิ่งใดสำคัญไปกว่าเวลา ความใส่ใจ และการให้กำลังใจในยามที่ยากลำบาก ซึ่งเราจะมอบให้แก่คนที่เรารักไม่ได้ หนูน้อยเคยพูดหลายครั้งขณะนั่งอยู่บนชายหาด:
“วันหนึ่งเจ้าจะลืมเพื่อนตัวเล็กของเจ้า ลืมความอบอุ่นในจิตใจ ดวงตาที่มองเจ้าด้วยความรู้สึกอ่อนโยนพิเศษ และปรารถนาแต่สิ่งดีงามให้เจ้า... เจ้าจะลืมเพราะหนูน้อยตัวหนึ่งไม่ได้มีอะไรพิเศษ เหมือนลูกหนูอีกนับร้อยตัว... และการคิดว่าเพื่อนของข้าอย่างมหาสมุทรจะลืมข้านั้นทำให้ข้าเจ็บปวด เพราะสำหรับข้าไม่มีมหาสมุทรอื่นใด และไม่มีเพื่อนใดดีไปกว่าเจ้า...”
มหาสมุทรตอบหนูน้อย พลางโอบอุ้งเท้าเล็กๆ ของเขาด้วยคลื่นอย่างอ่อนโยน:
“หนูน้อยโง่เง่าของข้า ข้าจะลืมความอบอุ่นของเจ้าไม่ได้ ไม่ได้ลืมถ้อยคำดีๆ ที่เจ้ามอบให้ ดอกไม้และใบไม้สีสดที่เจ้านำมาประดับคลื่นของข้า มิตรภาพของเจ้า ข้าจะไม่ลืมเลย”
หนูน้อยยิ้มบางๆ เขารู้ว่าสักวันหนึ่งมหาสมุทรอาจลำพองในพลังของตน เหมือนมหาสมุทรอื่นๆ และอาจลืมเพื่อนตัวเล็กที่อ่อนแอของเขา
หนูน้อยใช้เวลาวันแล้ววันเล่าบนชายหาดด้วยความเศร้า เพราะเขากลัวว่าวันนั้นจะมาถึงสักวัน และแล้ววันนั้นก็มาถึง นกอินทรีผู้ทะนงตนบินลงมาที่ชายหาด มองไปรอบๆ กางปีกที่แข็งแรงของตนออก แล้วกล่าวว่า:
“เจ้าเป็นมหาสมุทร แต่กลับไม่เคยจมเรือสักลำ ผู้คนไม่กลัวเจ้าเลย นั่นหมายความว่าพวกเขาไม่ได้เห็นคุณค่าในสิ่งที่เจ้ามอบให้ จงดูตัวอย่างจากมหาสมุทรอื่นเถิด แล้วเจ้าจะกลายเป็นผู้ทรงอำนาจและแข็งแกร่ง และอาจเป็นผู้ยิ่งใหญ่ที่สุดในบรรดามหาสมุทรทั้งหลาย!”
มหาสมุทรฟังนกอินทรีอย่างตั้งใจ และเมื่อนกอินทรีพูดจบ เขาก็ตอบว่า:
“ข้าดีอยู่แล้วที่ไม่เหมือนมหาสมุทรอื่น ผู้คนรักสิ่งที่ข้ามอบให้ ส่วนเหตุใดพวกเขาจึงต้องกลัวข้า ข้าไม่เข้าใจ พวกเขารักข้าโดยไม่ต้องหวาดกลัว และไม่ทำร้ายข้า จะให้ข้าโหมกระหน่ำ ทำลายเรือ ปลูกความกลัวในใจผู้คน พรากชีวิต ทำให้ครอบครัวต้องทุกข์ทรมานไปทำไม ที่ทำแบบนั้นถูกต้องหรือ ไม่เลย สิ่งเหล่านี้ไม่ใช่ตัวข้า”
นกอินทรีกระพือปีกและบินวนเหนือมหาสมุทร:
“โง่เอ๋ย มหาสมุทรทั้งหลายล้วนประพฤติเช่นนี้ จึงได้ชื่อที่ทรงเกียรติเช่นนั้น และผู้คนก็ลดจำนวนการแล่นเรือในผืนน้ำของพวกเขาลง เพราะกลัวว่าจะติดอยู่ในโลกแห่งคลื่นอันงดงามจนสิ้นกาล ส่วนเจ้านั้นผู้คนไม่กลัว เพราะรู้ว่าเจ้าจะไม่ทำร้ายและพวกเขาจะกลับบ้านได้เสมอ เจ้าไม่อยากพักผ่อนจากเรือที่แล่นบนผืนน้ำของเจ้าบ้างหรือ เจ้าไม่อยากแสดงพลังให้ผู้คนเห็นสักครั้งหรือ จงทำเถิด แล้วเจ้าจะเป็นมหาสมุทรที่แท้จริง!”
นกอินทรีบินจากไป ส่วนมหาสมุทรก็ครุ่นคิด:
“นกอินทรีพูดถูก ข้าเบื่อเรือเหล่านั้นแล้ว และการแล่นของมันจะไม่หยุดจนกว่าข้าจะแสดงพลังของข้า ผู้คนจะได้กลัวข้า จริงๆ แล้วข้าจะเป็นมหาสมุทรแบบไหนได้ หากไม่มีเรือลำใดหรือมนุษย์คนใดรู้ถึงพลังของคลื่นข้า หรือไม่เคยถูกกักอยู่ในความลึกอันไม่สิ้นสุดของน้ำข้าตลอดกาล บางทีนกอินทรีอาจพูดถูก ผู้คนต้องรู้ว่าข้าไม่ได้ด้อยไปกว่าพี่น้องมหาสมุทรของข้า”
เมื่อครุ่นคิดเสร็จ มหาสมุทรก็ได้ยินเสียงฝีเท้าเล็กๆ ที่คุ้นเคย แต่หลังจากคำพูดของนกอินทรี เสียงนั้นไม่มีคุณค่าสำหรับเขาอีกต่อไป และยังทำให้เขารำคาญ เพราะมิตรภาพกับหนูน้อยทำให้น้ำของเขาอ่อนแอลง
หนูน้อยวิ่งเข้ามาหามหาสมุทรด้วยความดีใจ แต่คลื่นไม่ได้โอบอุ้งเท้าเล็กๆ ของเขาอย่างอ่อนโยนอีกต่อไป กลับผลักเขาออกไปอย่างแรง หนูน้อยจึงล้มลงบนทรายด้วยหลังสีเทาของตน หนูน้อยไม่เข้าใจว่าเกิดอะไรขึ้น จึงลุกขึ้นปัดฝุ่นและตัดสินใจจะอยู่ที่เดิม แต่มหาสมุทรกล่าวกับเขาว่า:
“ไปเสียเถอะ ข้าไม่ต้องการเพื่อน หนูตัวเล็กๆ ไม่อาจเป็นเพื่อนของมหาสมุทรอันกว้างใหญ่และทรงพลังได้ ไสหัวไปเสีย ข้าบอกดีๆ แล้ว ถึงเวลาที่ข้าต้องแสดงพลังให้ผู้คนเห็นเหมือนพี่น้องมหาสมุทรของข้า มันน่าขันที่มหาสมุทรจะใจดีขนาดนี้ และยังมาคบกับหนูอีก!”
หนูน้อยเศร้าใจ จึงเดินกลับบ้านไปด้วยความไม่เข้าใจว่าเพื่อนของเขาเปลี่ยนไปได้อย่างไรในเวลาเพียงไม่กี่ชั่วโมง แต่จะทำอย่างไรได้ หากเขาไม่ได้รับการต้อนรับ จะไปยัดเยียดตัวเองทำไม หนูน้อยรู้ว่าสักวันเรื่องนี้จะต้องเกิดขึ้น แต่การต้องสูญเสียเพื่อนที่รักไปก็ไม่ได้ทำให้เจ็บปวดน้อยลงเลย
ขณะที่หนูน้อยเดินกลับไปยังรูของตน เขาก็เห็นเด็กหญิงตัวน้อยคนหนึ่งนั่งร้องไห้อยู่บนเนินเขา หนูน้อยรู้สึกได้ว่าเธอกำลังลำบาก จึงตัดสินใจจะถามว่าเกิดอะไรขึ้น บางทีเขาอาจช่วยได้ เด็กหญิงเห็นเขาทันที หนูน้อยจึงส่งเสียงเล็กๆ ถาม:
“เธอชื่ออะไร ทำไมถึงร้องไห้ เกิดอะไรขึ้นหรือ”
เด็กหญิงเช็ดน้ำตาและมองหนูน้อยที่กำลังมองเธออย่างตั้งใจ แล้วจึงกล่าวว่า:
“ฉันชื่อมาลี เพื่อนของฉันชื่อชัยออกเรือไปตกปลา ส่วนมหาสมุทรซึ่งเป็นเพื่อนที่สงบและใจดีของพวกเรามาตลอด กลับจู่ๆ ก็คลุ้มคลั่งขึ้นมา ชัยกำลังจะจมลงในเรือเล็กๆ ของเขา ท่ามกลางคลื่นยักษ์ที่น่ากลัว คงไม่มีทางที่เธอตัวเล็กๆ จะช่วยได้ ส่วนฉันก็ทำอะไรไม่ได้ เพราะฉันกลัวน้ำมาก ฉันจะไม่รั้งเธอไว้ เธอไปต่อเถอะ”
แต่หนูน้อยไม่คิดจะจากไป เขาต้องช่วยเด็กหญิงและพูดคุยกับมหาสมุทรที่เขายังถือว่าเป็นเพื่อนอยู่ บางทีเขาอาจโน้มน้าวให้มหาสมุทรสงบลงและช่วยชัยไว้ได้
“เธอเข้าใจผิดแล้วมาลี แม้ข้าจะตัวเล็ก แต่ข้าก็ช่วยเธอได้ ขอเพียงมีเรือลำเล็กที่พอดีกับตัวข้า ข้ากับมหาสมุทรเป็นเพื่อนกันมานาน แต่มีใครบางคนบอกเขาว่าเขาต้องน่ากลัวให้ได้ และเขาก็หลงลืมตัวไปกับพลังที่ซ่อนอยู่ในคลื่นของเขา จนทำร้ายเพื่อนและอาจพรากเรือและชีวิตผู้คนไปมากมาย รวมทั้งชัยด้วย ข้าจะลองพยายามโน้มน้าวให้เขากลับเป็นอย่างเดิม ข้าไม่แน่ใจนักว่าเขาจะได้ยินข้าหรือไม่ แต่ข้าจะทำทุกอย่างที่ทำได้ เพื่อให้เรากลับมาเป็นเพื่อนกันอีกครั้ง”
ส่วนชัยนั้นข้ารู้จักดี เขาเป็นคนใจดีมาก เขาเคยเลี้ยงผลไม้และผลเบอร์รี่อร่อยๆ ให้ข้า และยังมีชีสด้วย เขายังดีดกีตาร์เพลงไพเราะ ข้าชอบฟังเพลงของเขามาก ข้าแค่ต้องการเรือลำเล็ก...
เด็กหญิงมองหนูน้อยด้วยความหวัง:
“น้องหนู นั่นจะวิเศษมาก เรือฉันให้เธอได้ ชัยมีเรือเล็กๆ อยู่เสมอ และเขาเคยแจกให้เด็กชายข้างบ้าน ฉันเองก็ได้รับลำหนึ่ง เดี๋ยวฉันไปเอามาให้นะ”
เด็กหญิงนำเรือลำเล็กกลับมาจากบ้าน แล้วเดินไปชายหาดพร้อมหนูน้อย มหาสมุทรกำลังคลุ้มคลั่ง ดูเหมือนว่าคลื่นของเขาจะไม่เหลืออะไรไว้ให้เป็นปกติเลย มาลีและหนูน้อยมองด้วยความหวาดกลัวไปยังเรือเล็กของชัยที่โยกเยกอยู่ท่ามกลางคลื่นไกลออกไป
หนูน้อยไม่ลังเลเลย กระโดดขึ้นเรือลำเล็ก เด็กหญิงเข้าใจทุกอย่าง จึงวางเรือจิ๋วลงบนผืนน้ำ หนูน้อยจ้องมองไปไกลพยายามมองหาชัย แต่เพราะคลื่นใหญ่บดบัง เขาจึงไม่เห็นอะไรเลยจากเรือลำเล็กของเขา หนูน้อยไม่รู้ว่าจะเริ่มพูดกับมหาสมุทรอย่างไรให้เขาได้ยิน และให้ชัยได้กลับบ้าน จึงเริ่มพูดว่า:
“เพื่อนของข้า มหาสมุทร เจ้ายังเป็นเพื่อนของข้าอยู่ ข้าไม่แน่ใจนักว่า เมื่อเจ้าลำพองในพลังของตน เจ้าจะได้ยินข้าหรือไม่ แต่... เจ้าเคยเป็นมหาสมุทรที่พิเศษ ใจดี ช่วยเหลือผู้คน และสงบ แต่ตอนนี้เจ้ากลับเหมือนมหาสมุทรอื่นๆ ที่พรากชีวิตมากมายด้วยคลื่นของพวกมัน ข้าขอร้อง จงกลับเป็นอย่างเดิมเถิด จงเป็นเพื่อนที่ดีของพวกเราทุกคน จงนึกถึงหนูน้อยที่วิ่งมาหาเจ้าในทุกสภาพอากาศ เพราะเจ้ามีความหมายต่อเขา อย่าทำร้ายชัยเลย เขาเป็นเด็กดี ข้าขอร้อง ให้เขากลับบ้านได้เถิด”
แต่มหาสมุทรยังคงแข็งกร้าว ยังคงซัดเรือเล็กสองลำบนคลื่นของเขาต่อไป จู่ๆ เรือเล็กของหนูน้อยก็ล่มลง และเจ้าตัวน้อยก็ตกลงไปในน้ำ
หนูน้อยหมดแรงและไม่อาจใช้อุ้งเท้าพยุงตัวให้อยู่เหนือผิวน้ำได้อีก เขาพูดได้เพียงประโยคเดียว ท่ามกลางคลื่นของมหาสมุทรที่กำลังกลืนเขาไว้:
“ขอโทษนะมหาสมุทร คงเพราะข้าเป็นเพื่อนที่ไม่ดี ปล่อยชัยกลับบ้านเถิด อย่าพรากเขาไปจากคนที่รักเขา เขากำลังรอมาลีอยู่บนชายหาด เพื่อนที่ซื่อสัตย์ของเขา...”
มหาสมุทรได้ยินคำพูดของหนูน้อย นึกถึงตอนที่ตนทำร้ายเพื่อน เพราะฟังคำของนกอินทรี และเข้าใจถึงความกล้าหาญที่หนูน้อยตัดสินใจทำเพื่อช่วยเด็กชาย เขาหยุดคลุ้มคลั่งและผลักหนูน้อยขึ้นสู่ฝั่งมาไว้ที่เท้าของมาลี แล้วกระซิบด้วยความสำนึกผิด:
“ข้าทำไปได้อย่างไร ข้าไม่ได้เป็นเหมือนมหาสมุทรทั้งหลาย ไม่ควรมีเรือหรือเรือเล็กลำใดจมลงในน้ำของข้า นั่นคือพลังของข้า และนั่นคือสิ่งที่ทำให้ข้าพิเศษ ข้าทำร้ายเพื่อนได้อย่างไร ทั้งที่พยายามจะโหดร้ายเหมือนพี่น้องของข้า ขอโทษนะหนูน้อย ข้าไม่ควรพูดคำที่ทำร้ายเพื่อนทุกคนแบบนั้น หนูน้อยผู้กล้าหาญของข้า เพื่อช่วยมิตรภาพของคนอื่นและคืนเพื่อนให้มาลี ทั้งที่เพื่อนคนนั้นอาจต้องจมหายไปในคลื่นของข้า เจ้ายอมแม้กระทั่งจะตายเองเพียงเพื่อให้ข้าได้ยินเจ้า ขอโทษ ลืมตาขึ้นเถิด ข้าอยากเห็นเจ้ามีความสุขอีกครั้ง”
แต่หนูน้อยไม่ลืมตา มาลีร้องไห้ กอดเขาไว้ในอ้อมแขน และไม่ทันสังเกตว่าชัยได้ขึ้นฝั่งจากเรือของตนแล้ว เด็กชายเดินมาหามาลี เห็นหนูน้อยและจำได้ทันที เขาคือหนูที่เคยมาฟังเสียงกีตาร์ของเขา ไม่ต้องสงสัยเลย
ชัยอุ้มสัตว์น้อยขึ้นมาในฝ่ามืออย่างระมัดระวัง เขารู้ดีว่าจะช่วยผู้กอบกู้ของตนได้อย่างไร และหลังจากทำทุกอย่างที่จำเป็น เขาก็สามารถนำหนูน้อยกลับคืนสู่ชีวิตได้ หนูน้อยลืมตาขึ้น เมื่อเห็นชัยก็ดีใจมาก และซบฝ่ามือของเด็กชาย ส่วนมาลีมีความสุขมากที่หนูผู้กล้าหาญยังมีชีวิตอยู่
“ขอบคุณนะ เพื่อนตัวน้อยผู้กล้าหาญของฉัน ที่ช่วยฉันไว้ท่ามกลางมหาสมุทรที่คลุ้มคลั่ง และช่วยให้ฉันได้กลับบ้าน กลับไปหามาลี เพื่อนที่ดีที่สุดของฉัน ฉันจะไม่มีวันลืมการกระทำอันกล้าหาญของเธอ และแน่นอน ฉันยินดีที่จะได้เห็นเธอมาที่บ้านของฉันอีก ฉันจะดีดกีตาร์ให้เธอฟังด้วยความเต็มใจ” ชัยกล่าว พร้อมวางหนูน้อยลงบนชายหาดทราย
“ขอบคุณที่นำเพื่อนของฉันกลับมา ฉันดีใจมากที่ชัยปลอดภัยและไม่เกิดเรื่องร้ายใดขึ้น ฉันขอเพิ่มเติมว่า ฉันก็ยินดีเสมอที่จะได้พบเธอ” มาลีกล่าวตอบชัย
หนูน้อยดีใจมาก จึงเพียงมองดูเด็กๆ ทั้งสอง พอใจที่ตนได้ช่วยชีวิตคนที่สำคัญของเด็กหญิง
“ข้าดีใจที่เธอไม่ร้องไห้อีกแล้วมาลี และข้าก็ดีใจที่เพื่อนของข้าได้ยินข้า” หนูน้อยส่งเสียงเล็กๆ
“พวกเราต้องไปแล้ว ลาก่อนหนูน้อย! ลาก่อนมหาสมุทร! จงเป็นตัวของตัวเองเสมอ!” ชัยและมาลีกล่าวลาพร้อมแยกย้ายกลับบ้าน
“ลาก่อน ขอให้เส้นทางของพวกเจ้าเป็นไปด้วยความดีงาม!” มหาสมุทรและหนูน้อยกล่าวอำลา
เด็กชายและเด็กหญิงจากไปแล้ว ส่วนหนูน้อยยังอยู่บนชายหาด
“เจ้างดงามเหลือเกินเพื่อนของข้า เมื่อคลื่นของเจ้าไม่คลุ้มคลั่ง แต่โอบไล้ชายฝั่งอย่างแผ่วเบา พาเรือและเรือใบลอยอยู่บนหลังของเจ้า ข้าจำเจ้าได้ท่ามกลางมหาสมุทรทั้งหลาย เพราะมีเพียงเจ้าเท่านั้นที่ใจดีเช่นนี้ เป็นผู้ช่วยที่แท้จริง ไม่ใช่ยักษ์น้ำที่น่ากลัว ทำให้ทุกคนหวาดกลัว และคิดถึงแต่ตัวเอง”
มหาสมุทรดีใจที่หนูน้อยอยู่ข้างๆ เขา และยังมีชีวิตอยู่ เขาโอบอุ้งเท้าเล็กๆ ของหนูน้อยด้วยคลื่นอย่างอ่อนโยนเหมือนเคย
“ข้าเองก็ไม่ดีใจที่ข้าเลือกจะเป็นเหมือนพี่น้องของข้า หลังจากฟังนกอินทรีผู้ทะนงตน ข้าไม่ใช่แบบนั้น ข้าเป็นคนอื่น ข้าใจดี และไม่เหมาะกับการคลุ้มคลั่ง ขอโทษที่ข้าทำร้ายและเกือบทำให้เจ้าและชัยต้องจบชีวิต ข้าไม่รู้ว่าเจ้าจะยังนับข้าเป็นเพื่อนได้อีกหรือไม่ แต่ข้าไม่มีใครที่สำคัญกว่าเจ้า และจากนี้ไป ไม่ว่าใครจะพูดอะไร ข้าจะไม่ทำร้ายเพื่อนตัวน้อยผู้กล้าหาญของข้าอีกเลย”
หนูน้อยมองไปยังมหาสมุทร เขาดีใจที่ได้พูดคุยกับมหาสมุทรอีกครั้ง
“ข้าไม่ได้โกรธเลย ไม่อาจโกรธคนที่เรารักได้ ดีใจมากที่เจ้าเข้าใจว่าไม่จำเป็นต้องเป็นเหมือนมหาสมุทรอื่น เพื่อให้มีชื่อที่ทรงเกียรตินั้น เพราะเจ้าเป็นมหาสมุทรที่ดีที่สุดเพราะความใจดีของเจ้า ดังนั้น อย่าเปลี่ยนไปเลย และจงเป็นตัวของตัวเองตลอดไป...”
นิทานเรื่องมิตรภาพของหนูน้อยและมหาสมุทรนี้บอกเราว่า ผู้อ่านที่รักของข้า การรักษาเพื่อนแท้ที่มีอยู่ไม่มากนักนั้นสำคัญเพียงไร และสิ่งสำคัญคือการเป็นตัวของตัวเอง โดยไม่พยายามเป็นเหมือนคนอื่นทั้งหมด
จงจดจำนิทานเรื่องนี้ไว้ในฐานะบทเรียนสำคัญที่ข้าถ่ายทอดให้เจ้าด้วยความทะนุถนอม ข้าได้ยินเรื่องนี้จากสายลมที่รู้จักหนูน้อยและมหาสมุทร และจงรักษาเพื่อนแท้ของเจ้าไว้ให้ดี