W zamku Szkoły Czarodziejów po apelu odkryto zniknięcie. Najbardziej niesforny uczeń, Kacper, przepadł bez śladu. Po przeszukaniu jego pokoju okazało się, że zabrał ze sobą notatnik z zaklęciami i alchemiczny zestaw do rzucania czarów.
Znowu on?! ― z niezadowoleniem wykrzyknął dyrektor Szkoły Czarodziejów.
Tylko proszę się nie denerwować, tylko proszę się nie denerwować ― zaczęła szybko wicedyrektorka Halina, która przyniosła złe wieści.
Dyrektor zmarszczył brwi. Jego spojrzenie wwiercało się w wicedyrektorkę jak wiertło ― miłą, puszystą kobietę w podeszłym wieku.
Ostrzegałem, że tacy jak on nigdy nie będą mogli żyć razem z nami, czarodziejami. Jego miejsce to machanie maczugą na polach bitew, a nie zgłębianie prawd o istnieniu.
Nie wyciągajmy pochopnych wniosków, przecież zna pan jego tragiczną historię. To wszystko ― wynik wieku dojrzewania ― błagalnym tonem powiedziała wicedyrektorka.
Mam już dość bicia głową w mur. Lewnów nie da się nauczyć pokory, a to przecież najważniejsza rzecz w nauce magii ― mówił dyrektor, patrząc już przez okno.
Lewni, ludzie i czarodzieje od wieków żyli każdy własnym życiem, nie mieszając się w cudze sprawy. Ale zza morza przybyli kiedyś najeźdźcy, którzy zmienili dotychczasowy bieg wydarzeń. Wszyscy musieli połączyć siły, by pokonać drzewnych ― lud bardzo okrutny i chciwy.
Drzewni byli nieudanym eksperymentem druidów. Pewnemu wojowniczemu plemieniu ludzi druidzi obiecali nietykalność i siłę dzięki zaklęciom, ale oszukali ich i nałożyli klątwę drzewnej skóry.
Według ich planu wojownicy mieli w jednej chwili zamienić się w drzewa, ale coś poszło nie tak. Ludzie obrośli korą, a ich ręce zmieniły się w korzenie. Tymi korzeniami drzewni pozabijali druidów i ruszyli podbijać inne krainy, bo innego życia nie potrafili już sobie wyobrazić.
Ale wróćmy do Szkoły Magów. Tam pełną parą przygotowywano poszukiwania niesfornego ucznia. Dyrektor osobiście postanowił odnaleźć zbiega i publicznie wydalić go ze szkoły. I, co niemniej ważne ― zabrać zestaw alchemiczny.
Po co pan sam ma się trudzić? Tym zajmą się starsi uczniowie ― powiedziała z niepokojem wicedyrektorka.
Tym razem mnie nie przechytrzysz, Halino! Pamiętam, jak ostatnim razem, kiedy uciekł, przez tydzień ukrywałaś tego łobuza w stajni. Poczekałaś, aż ochłonę, i rozczuliłaś mnie opowieścią o tym, jak znaleziono go jako niemowlę na polu bitwy, zupełnie samego...
Dyrektor umilkł, a w jego spojrzeniu pojawił się smutek. Po chwili jednak mówił dalej już tym samym surowym głosem:
Ten świat jest bardzo okrutny i porządek można w nim utrzymać tylko dzięki prawom i niezłomnym zasadom, które nie liczą się z tym twoim ukochanym lewnem!
Halina chciała coś odpowiedzieć, ale przełożony przerwał jej ostro, jakby ucinał:
Powiedziałem wszystko!
Ze świtem dyrektor i dwoje starszych uczniów wyruszyli na poszukiwania Kacpra.
To, że idą we właściwym kierunku, potwierdził napotkany rybak, z którego wozu tajemniczym sposobem wyskakiwały ryby i układały się w równy stos. Jednym ruchem dyrektor zdjął zaklęcie rzucone przez Kacpra i zakończył rybi pochód.
Ryby, oprzytomniawszy, zaczęły się wić i skakać z powrotem do wody. Rybak mocno potrząsnął głową, spojrzał nieprzytomnie na wędrowców i powiedział sam do siebie:
Coś mi się przywidziało. Chyba trzeba iść odpocząć w cieniu.
Dyrektor i uczniowie ruszyli dalej. Gdy oddalili się od rybaka, jeden z uczniów zapytał:
Szanowny panie dyrektorze, a dlaczego nie zostawił pan rybakowi połowu? To przecież drobne zaklęcie, które nikomu nie wyrządzi krzywdy.
Drobnych zaklęć nie ma ― odpowiedział mag. ― Czy myślisz, że nikogo nie zainteresuje, skąd biedny rybak nagle ma roczny zapas ryb? Jestem pewien, że jego życie zmieni się diametralnie i to na gorsze. Znajdą się ludzie, których nie ucieszy tak nagłe wzbogacenie. W końcu oskarżą go o kradzież, bo nikt nie uwierzy w jego historię.
Ale skąd pan wie, jak zachowają się ludzie? Może zaczną go szanować? ― z niedowierzaniem zapytał uczeń.
Żyję na ziemi już drugie sto lat i znam ludzi ― spokojnie odpowiedział mag.
Po upływie pół dnia od spotkania z rybakiem wędrowcy weszli do wsi i znowu natrafili na ślad zbiega. Miejscowy rzeźnik nie chciał sprzedawać mięsa i uprzejmie zachęcał mieszkańców wsi, by spróbowali jego najwspanialszej kapusty.
Czy ta sytuacja naprawdę może komuś przynieść nieszczęście? ― zapytał uczeń. ― Przecież ten rzeźnik słynie w całej okolicy z gburowatości i kiepskiego charakteru.
Zanim odpowiedział, dyrektor zdjął zaklęcie z rzeźnika. Potem odprowadził uczniów na bok i powiedział:
Widzicie tylko jedną stronę medalu. Wiem, że ten rzeźnik pracuje w swoim sklepie od dziecka, a mięso kupuje w sąsiedniej wsi. Droga tam jest niebezpieczna, roi się od bandytów i złodziei. Wszyscy wiedzą, że z rzeźnikiem lepiej nie zadzierać.
Wyobraźcie sobie, że rzeźnikiem byłby jakiś dobry dziadek. Wszyscy by go lubili, ale nie długo. Przy pierwszym spotkaniu z rozbójnikami dobry dziadek straciłby towar, a może i życie. A mieszkańcy wsi zostaliby bez mięsa. Nasz świat nie jest czarno-biały, ma w sobie wiele odcieni.
Dalej wszyscy szli w milczeniu, aż nagle wyskoczył na nich ten sam niefrasobliwy uczeń, którego szukał dyrektor. Na twarzy chłopca malował się strach.
Tam, tam… ― jąkając się, próbował coś wyksztusić Kacper.
Uspokój się ― surowo powiedział mag ― powiedz wyraźnie, przed kim uciekasz?
Kiedy Kacper doszedł do siebie, zrozumiał, że stoi przed dyrektorem Szkoły Magów. Ale nie przestraszył się, a nawet odetchnął z ulgą.
Chyba zrobiłem bardzo złą rzecz. Chciałem ubrać posągi dawnego władcy w śmieszne stroje, żeby ludzie nie smucili się, przechodząc obok, ale… ― zbieg urwał, nie dokończywszy.
Opowiedz wszystko po kolei ― spokojnie polecił dyrektor.
Znalazłem posąg króla drzewnych ― zaczął Kacper ― i chciałem przebrać go w błazna za pomocą najprostszego zaklęcia, ale coś poszło nie tak! Ludzie, którzy przechodzili obok, jakoś się rozzłościli i rzucili się za mną z widłami i kijami.
Widzicie, uczniowie ― spokojnie zaczął dyrektor ― Kacper uległ emocjom. Myślał, że nie robi nic złego, a chciał tylko rozweselić ludzi. Ale spójrzcie, do czego doprowadziły jego czyny.
Pamiętajcie, że ten, kto ma moc, musi nauczyć się myśleć zimną głową i podejmować przemyślane decyzje. Patrzeć na obie strony medalu. On nie wziął pod uwagę, że posągi stoją na polu bitwy, gdzie zginęło wielu ludzi, i to nie jest miejsce na żarty.
Kacper przez cały czas siedział ze spuszczoną głową, a po policzkach płynęły mu łzy. Dyrektor podszedł do niego, usiadł obok i mówił spokojnie, ale stanowczo:
Kacprze, mam nadzieję, że wyciągnąłeś z tego wnioski?
Wyciągnąłem ― cicho odpowiedział psotnik.
To głowa do góry i idziemy naprawiać twoje błędy. Ja porozmawiam z ludźmi, a ty zdejmiesz zaklęcia z posągów. Potem wrócimy do szkoły.
Mogę wrócić do szkoły? Przecież tyle narozrabiałem, co mam teraz zrobić? ― ze smutkiem zapytał uczeń.
Dyrektor spojrzał na ucznia życzliwie i powiedział cicho:
Ja sam, patrząc na ciebie, widziałem tylko jedną stronę medalu. Zanim podejmie się decyzję, warto spojrzeć też na jego drugą stronę.
